معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد عملکرد 6 ساله این معاونت در دوره فعلی مدیریت شهری مشهد را تشریح کرد.
محمد مهدی برادران در جلسه امروز شورای شهر مشهد عنوان کرد: دانش سازمانی موجود، امروزه شهرداری مشهد را به یک سازمان پیشرو در عرصه برنامه‌ریزی در سطح ملی تبدیل کرده است و این ابر سازمان اجتماعی می‌تواند با اتکا به بدنه کارشناسی خود، به این نقش پیشرویی ادامه دهد و این برای کشور مفید است به خصوص اینکه ایران بیش از هر مقطع دیگری نیازمند نظام برنامه‌ریزی است.
وی تصریح کرد: موفقیت‌های نظام برنامه‌ریزی شهری مشهد به حدی است که سایر کلان‌شهرها و مراکز دولتی و غیردولتی خواستار برخی نظامات موجود در شهرداری مشهد هستند که البته ما در قالب کارگاه‌های آموزشی تجربیات خود را در اختیار دیگر کلان‌شهرها قرار داده‌ایم.
وی با اشاره به تقدیرهای صورت گرفته توسط شورای شهر و سایر مراکز علمی و اداری خاطرنشان کرد: شهرداری مشهد در بسیاری از موارد نقش پیشرو داشته و موارد را به طور منحصر به فردی اجرا کرده است که از جمله آن‌ها می‌توان به سامانه تحلیل اطلاعات و نظرسنجی آنلاین با استفاده از تبلت و همچنین سامانه بودجه‌ریزی عملیاتی و اجرای آن اشاره کرد.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد تاکید کرد: سرمایه امروز شهرداری مشهد ساختمان‌های آن نیست بلکه زیرساخت‌های دانش سازمان و بدنه کارشناسان نخبه شهرداری است که در فرآیند تجربه و آموزش علمی عملی شکل گرفته است.
وی با اشاره به تجربیات شهرهای پیشرفته جهان اظهار کرد: شهر به عنوان یک ابر سیستم پیچیده جز با اتکا به نظامات سیستمی و ابزارهای فناوری قابل اداره نیست.
شرح وظایف و ساختار معاونت برنامه‌ریزی و توسعه شهرداری مشهد
برادران در بیان شرح وظایف معاونت برنامه‌ریزی و توسعه شهرداری مشهد گفت: طراحی و تهیه برنامه‌های کلی شهرداری اعم از اداری، مالی، اجرایی، خدماتی، عمرانی، اقتصادی و غیره در قالب برنامه‌های کوتاه مدت، میان مدت و بلند مدت، نظارت بر تهیه و تدوین برنامه‌های بلند مدت، میان مدت و کوتاه مدت با مشارکت واحدهای ذیربط، تخصیص و ابلاغ و کنترل اعتبارات جاری و عمرانی با توجه به بودجه مصوب شهرداری و نظارت، کنترل و ارزیابی عملکرد کلیه واحدهای شهرداری بر اساس برنامه‌ها، تنظیم و بودجه ابلاغ شده و تخصیص پست‌های سازمانی به منظور جذب نیروی انسانی از جمله وظایف تعیین شده برای این معاونت است.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد ادامه داد: از دیگر وظایف محوله می‌توان به نظارت بر کلیه امور مشارکت‌های مربوط به شهرداری و تدوین زمینه‌های الگوی مشارکت مردمی در امور شهر و شهرداری اشاره کرد.
وی در مورد ساختار تشکیلاتی معاونت برنامه‌ریزی و توسعه شهرداری مشهد اظهار کرد: سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات تنها سازمان زیرمجموعه این معاونت محسوب می‌شود و از دیگر بخش‌های معاونت می‌توان به گروه ICT، مدیریت توسعه و پژوهش شامل گروه‌های نوآوری و پژوهش و مطالعات و توسعه، مدیریت تشکیلات، بهبود روش‌ها و آموزش شامل گروه‌های تشکیلات و بهبود روش‌ها، مدیریت آمار و تحلیل اطلاعات شامل گروه‌های آمار و تحلیل و پردازش‌های آماری، مدیریت تلفیق و هماهنگی برنامه بودجه شامل گروه‌های برنامه‌ریزی، بودجه و کنترل پروژه و در نهایت گروه همکاری های بین‌المللی علمی و تخصصی اشاره کرد.
وی با تاکید بر نقش هماهنگ‌کنندگی حوزه برنامه‌ریزی در سطح شهرداری به تشکیل شوراهای مختلف نظیر شورای هماهنگی توسعه شهری، شورای آموزش، شورای پژوهش، کمیته تعالی سازمان، شورای بودجه‌ریزی عملیاتی و شورای راهبردی برنامه عملیاتی و بهبود روش‌ها اشاره کرد.
برادران در تشریح فرآیند برنامه‌ریزی در شهرداری مشهد افزود: چرخه این مدل شامل آمار(مشخص شدن وضعیت موجود)، تحلیل(تحلیل فاصله تا وضعیت مطلوب)، پژوهش(ترسیم پاسخ مناسب برای حل مسائل)، توسعه(برنامه‌ریزی برای تدوین اسناد راهبردی)، برنامه‌ریزی(تهیه و تدوین برنامه‌های عملیاتی)، بودجه(تهیه و تلفیق بودجه عملیاتی)، ارزیابی(نظارت بر پیاده‌سازی صحیح بودجه)، بهبود روش‌ها(ترسیم برنامه مناسب برای تحقق اهداف)، تشکیلات(سازماندهی و به روز رسانی تشکیلات) و آموزش(افزایش دانش سازمانی) است.
وی تصریح کرد: گسترش تمام فعالیت‌ها در بستر فناوری اطلاعات و ارتباطات صورت می‌گیرد.
توسعه فناوری‌های نوین ارتباطاتی و اطلاعاتی
وی با اشاره به راهبری فناوری اطلاعات و ارتباطات، از تبدیل شهرداری به سازمانی الکترونیک محور در ارائه خدمات گفت و افزود: توسعه فناوری‌های نوین ارتباطاتی و اطلاعاتی یکی از سیاست‌های اصلی معاونت برنامه‌ریزی و توسعه شهرداری مشهد در 6 سال اخیر بوده است.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد ادامه داد: ایجاد زیرساخت‌ها و راه‌اندازی مرکز داده و تحقق شهرداری الکترونیک از جمله برنامه‌های صورت گرفته برای رسیدن به این هدف بوده است.
وی در مورد شاخص برنامه عملیاتی در حوزه فناوری اطلاعات، به سرعت شبکه گسترده یا اینترانت شهرداری اشاره کرد و افزود: در سال 86 فیبر نوری نداشتیم اما در سال 91 حدود 160 کیلومتر فیبر نوری ایجاد شد.
وی خاطرنشان کرد: در ابتدای دوره فعلی مدیریت شهری مشهد تعداد 30 ایستگاه رادیویی برای تبادل اطلاعات وجود داشته که این تعداد در سال گذشته با 337 درصد رشد به 131 ایستگاه رسیده است.
وی با اشاره به تعداد سوئیچ‌های اصلی نصب و اصلاح شده توسط سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات اظهار کرد: تا پایان سال گذشته تعداد 138 سوئیچ نصب و اصلاح شده که این رقم در سال 86 تعداد 52 سوئیچ بوده و این رشد 165 درصدی را نشان می‌دهد.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد از ضریب نفوذ اینترنت در شهرداری به عنوان یکی دیگر از شاخص‌ها یاد کرد و ادامه داد: در سال 86 حدود 200 کاربر داشتیم که این تعداد در پایان سال گذشته با 561 درصد رشد به 1322 کاربر رسیده است.
وی با بیان اینکه میزان توسعه پهنای باند اینترنت در شهرداری، در ابتدای دوره فعلی مدیریت شهری مشهد 2 مگا بیت بر ثانیه بود، افزود: این رقم در پایان سال گذشته 5600 درصد رشد داشته و به 114 مگا بیت بر ثانیه رسیده است.
برادران با اشاره به میزان دسترس‌پذیری شبکه‌ها و تجهیزات ذخیره‌سازی اطلاعات، در مورد این شاخص عنوان کرد: تعداد کاربران سیستم‌های عملیاتی در این چند سال با 94 درصد افزایش از 1417 نفر به 2746 نفر رسیده است.
وی ادامه داد: تعداد سرورها و سیستم ذخیره و بازیابی نگهداری نیز در دوره فعلی مدیریت شهری مشهد از 62 به 350 رسید که 464 درصد رشد داشته است.
وی سپس به مشخصات مرکز داده شهرداری مشهد اشاره کرد و گفت: قابلیت تجهیز به حدود 800 سرور فیزیکی و میزان ذخیره‌سازی اطلاعات به میزان 2000 ترابایت(در حدود یکصد میلیارد برگ A4) از جمله قابلیت‌های این مرکز داده است.
برادران در ادامه سیاست توسعه فناوری‌های نوین ارتباطاتی و اطلاعاتی، از تحقق شهرداری الکترونیک نام برد و افزود: در سال 1386 تعداد 23 نرم‌افزار در مجموعه شهرداری وجود داشته که با 396 درصد افزایش به 114 نرم‌افزار رسیده است.
وی به ارائه مثال‌هایی از مهمترین سامانه‌های نرم‌افزاری، سرویس‌های الکترونیک با مخاطب شهروند، سرویس‌های الکترونیک همراه با مخاطب شهروند و سرویس های الکترونیک با مخاطب شرکت‌های بخش خصوصی و ارگان‌های دولتی پرداخت و با بیان اینکه در سال 1386 تعداد 7500 بازدید از پرتال شهرداری مشهد ثبت شده است، اظهار کرد: این تعداد در سال‌های 90 و 91 به 47 میلیون و 737 هزار و 996 نفر رسیده است.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد خاطرنشان کرد: تعداد اعضای پرتال شهرداری مشهد 18 هزار و 962 نفر است.
وی از توسعه خدمات الکترونیک به دفاتر پیشخوان دولت و دفاتر مهندسی به عنوان یکی دیگر از اقدامات سازمان فاوا اشاره کرد و افزود: در سال گذشته به 214 دفتر مهندسی و 88 پیشخوان دولت خدمات الکترونیک داده شده که این رقم در ابتدای دوره فعلی مدیریت شهری صفر بود.
برادران تصریح کرد: سازمان فناوری اطلاعات و ارتباطات شهرداری مشهد در 6 سال اخیر به موفقیت‌های عمده‌ای دست یافت که از جمله آن می‌توان به کسب مقام برتر در میان پرتال‌های شهری کشور و کسب مقام دوم کشور در دومین جشنواره فناوری اطلاعات و ارتباطات اشاره کرد.
وی با اشاره به فعالیت سیستم "من کارت" در حمل و نقل عمومی مشهد افزود: تاکنون حدود سه میلیون کارت فروخته شده و در این مدت بیش از 680 میلیون تراکنش از طریق این سیستم صورت گرفته که گردش ریالی این تراکنش‌ها بالغ بر 114 میلیارد تومان است.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد با بیان اینکه تحقق شهر هوشمند در گرو مدیریت هوشمندانه است، افزود: بدون فناوری اطلاعات دستیابی به شهری توسعه یافته و فرح‌بخش اتفاق نخواهد افتاد و نباید فراموش کرد که افزایش شاخص بهره‌وری نتیجه استفاده موثر از فناوری اطلاعات است.
وی تاکید کرد: مشهد تحقق آرمان‌های شهر الکترونیک را به منصه ظهور رساند و شعار "یک شهروند، یک ایمیل، یک موبایل، یک شهر الکترونیک" شناسه‌های آتی در شهر الکترونیک است.
نظام‌دهی دسترسی سریع به اطلاعات دقیق
برادران در ادامه تشریح فعالیت‌های 6 ساله معاونت برنامه‌ریزی و توسعه شهرداری مشهد به راهبری آمار و تحلیل اطلاعات شهری و سازمانی با هدف دستیابی به اطلاعات صحیح و بهنگام اشاره کرد و گفت: نظام‌دهی دسترسی سریع به اطلاعات دقیق سیاست تعریف شده در این زمینه است که از طریق تدوین آمارنامه شهر مشهد، تهیه گزارش فصلی از روند امور اداری، سامانه برداشت اطلاعات (سبا) و سامانه هوشمند تحلیل اطلاعات(ستا) ممکن شده است.
وی در مورد سامانه برداشت اطلاعات (سبا) اظهار کرد: در راستای طراحی نظام گردش آمار و اطلاعات در شهرداری، مناطق و سازمان‌های وابسته سامانه برداشت اطلاعات(سبا) در سال 86 استقرار یافت؛ این سامانه در حال حاضر با 2574 قلم و 1098 فرم آماری و اطلاعاتی توسط 706 کاربر در حال اجرا در مجموعه شهرداری است.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد ادامه داد: تاکنون بیش از 727 میلیون داده آماری و بیش از 11 میلیون رکورد اطلاعاتی در سامانه سبا ثبت شده است.
وی خاطرنشان کرد: پیش‌بینی روند آمارها، مشاهده تاثیر پارامترها در نتایج، داشبوردهای مدیریتی، دسترسی از طریق وب و تنوع در گزارش‌گیری از امکانات سامانه سبا محسوب می‌شود.
وی با اشاره به اهداف این سامانه گفت: برداشت اطلاعات از محل تولید آن، کمک به مدیران ارشد و بهره‌برداران جهت تصمیم‌گیری، مکانیزه و یکپارچه کردن برداشت و نگهداری اطلاعات در مجموعه شهرداری، حذف گردش مکاتبات آماری، کاهش هزینه، زمان و خطای انسانی در حصول آمار، افزایش سرعت، دقت، صحت، کارایی، اثربخشی، پایایی، پویایی و سطح دسترسی گردش اطلاعات در مجموعه شهرداری و به روز رسانی بسته نرم‌افزاری سامانه مطابق با اهداف از جمله اهداف ذکر شده است.
برادران ادامه داد: سالنامه آماری، شاخص منتخب عملکرد مناطق شهرداری و ارائه آمار به دستگاه‌های بیرون شهرداری از جمله خروجی‌ها و محصولات این سامانه محسوب می‌شود.
وی با اشاره به سامانه هوشمند تحلیل اطلاعات(ستا) اظهار کرد: داده کاوی مجوز تخلفات ساختمانی با هدف بررسی الگوی رفتاری ساخت و ساز در مناطق 13 گانه شهرداری از 1386 تا 1392، پایش و تحلیل شاخص‌های کیفی برنامه عملیاتی میان مدت شهرداری و ارائه 67 گزارش تحلیلی برخی از دستاوردهای این سامانه است.
وی افزود: این سامانه به منظور ارائه گزارش‌های لایه‌ای لحظه‌ای و کاملا برخط تحلیلی برای تصمیم‌سازی صحیح و به موقع جهت تصمیم‌گیری مدیران میانی و ارشد، شناسایی مسائل شهری و سازمانی و ارائه نقاط نیازمند پژوهش جهت برنامه‌ریزی‌های لازم طراحی و راه‌اندازی شد.
برادران در مورد دستاوردهای شهرداری مشهد در بخش راهبری آمار و تحلیل اطلاعات شهری و سازمانی گفت: شهرداری مشهد جزو اولین کلان‌شهرها در تدوین آمارنامه سالانه شهر و اولین کلان‌شهر در ارائه آمارنامه همراه است.
وی ادامه داد: مشهد از سال 1386 تاکنون به عنوان دبیرخانه آمار و اطلاعات کلان‌شهرهای ایران فعالیت دارد و اولین کلان‌شهر در استقرار سامانه تحلیلی برای اجرای نظرسنجی‌ها و ارائه گزارشات برخط است.
توسعه فرهنگ پژوهش‌محوری در ارائه خدمات
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد در تشریح راهبری تحقیقات گفت: در این خصوص با سیاست توسعه فرهنگ پژوهش‌محوری در ارائه خدمات به دنبال روش‌های علمی ارائه خدمات بوده‌ایم که این کار از طریق انجام پژوهش‌های کاربردی و استقرار نظام جامع مدیریت دانش صورت می‌گیرد.
وی در مورد پژوهش‌های کاربردی اظهار کرد: تهیه و تدوین 97 طرح پژوهشی طی 6 سال گذشته در موضوعات فضای سبز، حمل و نقل، فرهنگی، محیط زیست شهری، رفتار سازمانی، فناوری اطلاعات و ارتباطات و خدمات شهری از جمله کارهای صورت گرفته است.
وی ادامه داد: در زمینه استقرار نظام جامع مدیریت دانش نیز اقدامات زیادی صورت گرفته که از جمله آن‌ها می‌توان به تایید 2381 مقاله، تهیه 1499 سند دانشی، بارگذاری 1500 نسخه مقاله بر روی سامانه و رشد 106 درصدی تعداد مقالات رسیده در سال 91 نسبت به سال 88 اشاره کرد.
توسعه همکاری‌های علمی بین‌المللی
برادران با اشاره به سیاست توسعه همکاری‌های علمی بین‌المللی عنوان کرد: راهبری همکاری‌های علمی و تخصصی بین‌المللی با هدف دستیابی به خدمات مبتنی بر الگوهای نوین انجام می‌شود.
وی تصریح کرد: همکاری و عضویت در سازمان‌های بین‌المللی شهری و مرکز آموزش انجمن کلان‌شهرهای جهان (متروپلیس) و تاسیس دفتر آسیایی صندوق جهانی توسعه شهرها از جمله برنامه‌های این موضوع است.
وی ادامه داد: آشنایی با تجربیات نوین بین‌المللی در مدیریت شهری مورد تاکید بوده که در این راستا تاسیس دومین مرکز آموزش انجمن کلان‌شهرهای جهان متروپلیس در مشهد، برگزاری 17 دوره آموزشی بین‌المللی(آموزش حدود 800 نفر از شهرداران و مدیران شهرداری های داخلی و خارجی از 26 کشور و 40 شهر جهان)، انتخاب مشهد به عنوان دفتر منطقه ای شبکه بین‌المللی زنان متروپلیس، پیشنهاد و تاسیس شبکه بین‌المللی جوانان متروپلیس در سال 1392 با محوریت شهر مشهد و تشکیل دبیرخانه دائمی آن در شهرداری مشهد، انتخاب شهردار مشهد به عنوان عضو هیات مدیره انجمن کلان‌شهرهای جهان متروپلیس 2010، انتخاب شهردار مشهد به عنوان نماینده انجمن متروپلیس در شورای سیاست‌گذاری سازمان شهرهای متحد و دولت‌های محلی(UCLG) و دعوت از شهردار مشهد به عنوان جانشین پرزیدنت متروپلیس برای افتتاح جشنواره نوآوری شهری در گوانگجو چین از جمله اقدامات و افتخارهای بین‌المللی معاونت برنامه‌ریزی و توسعه شهرداری مشهد محسوب می‌شود.
بسترسازی مدیریت یکپارچه و واحد شهری
وی با بیان اینکه سیاست بسترسازی مدیریت یکپارچه و واحد شهری در زمینه راهبری طرح‌های توسعه شهری با هدف رشد و توسعه متوازن شهری از دیگر برنامه‌های معانت برنامه‌ریزی و توسعه شهرداری مشهد طی 6 سال اخیر بوده است، افزود: تشکیل شورای هماهنگی توسعه شهری، ایجاد نظام یکپارچه مطالعات شهرداری و مطالعات از برنامه‌های پیش‌بینی شده در این زمینه است.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد در مورد تشکیل شورای هماهنگی توسعه شهری عنوان کرد: این مصوبه در مهر ماه سال 90 ابلاغ شده که از آن زمان 23 جلسه تشکیل شده است و در ان پنج سند شامل چشم‌انداز، طرح جامع عمران، طرح جامع حمل و نقل، سند توسعه اقتصادی و طرح جامع زیارت بررسی شده است.
وی ادامه داد: ایجاد بانک اسناد و مطالعات و تدوین طرح راهبردی توسعه شهر از جمله دستاوردهای تشکیل این شوراست.
وی با بیان اینکه در هشت پروژه مطالعات مهندسی ارزش انجام شده است، خاطرنشان کرد: این پروژه‌ها شامل پارک زیتون، نگهداری سالیانه فضای سبز، جداسازی آب شرب از آب خام، فاز 2 خط یک سامانه اتوبوسرانی، تقاطع غیرهمسطح جانباز - آزادی، پروژه 1312 واحدی مجتمع مسکونی یاس، پیاده‌روسازی بولوار جمهوری اسلامی و پیاده‌روسازی خیابان امام خمینی(ره) است که دستاوردهایی همچون 215 میلیارد ریال صرفه‌جویی از طریق کاهش هزینه‌ها و بهبود اثربخشی پروژه‌ها را به همراه داشته است.
به کارگیری الگوهای نوین برنامه‌ریزی و توسعه
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد در ادامه گزارش خود اظهار کرد: راهبری برنامه‌ریزی به هدف دستیابی به سیاست‌ها و عملیات موثر از دیگر بخش‌های عملکردی معاونت برنامه‌ریزی و توسعه شهرداری مشهد است.
برادران افزود: تهیه و تدوین برنامه‌های عملیاتی میان مدت و استقرار سامانه یکپارچه برنامه‌ریزی و رصد استراتژیک (سیبرا) از جمله برنامه‌ها برای به کارگیری الگوهای نوین برنامه‌ریزی و توسعه بوده است.
وی در بیان پیشینه برنامه‌ریزی در شهرداری مشهد و رویکردهای تحولی آن گفت: پیشینه برنامه‌ریزی در شهرداری مشهد به سال 80 بازمی‌گردد که مبتنی بر روش مدیریت توسعه و عمران بوده است که از مهمترین محورهای تحول در نظام برنامه‌ریزی شهرداری مشهد می‌توان به تاکید بر فرآیند مشارکت و همکاری جمعی و تاکید بر برنامه‌ریزی تدریجی و گام به گام اشاره کرد.
وی ادامه داد: با هدف مشارکت جمعی 137 نفر از کارکنان شهرداری در قالب کمیته‌های راهبردی، تدوین و تلفیق و حوزه تخصصی فعالیت داشتند که حاصل تلاش آن‌ها تدوین دو برنامه علملیاتی مربوط به سال‌های 90 - 87 و 92 - 90 است.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد اضافه کرد: تغییر نظام برنامه‌ریزی شهرداری از یک بعدی سنتی به متوازن و عملیاتی و تلفیق حوزه‌های جاری و عمرانی در قالب طرح‌ها و فعالیت‌ها از جمله دستاوردهای تدوین برنامه عملیاتی میان مدت سال‌های 87 تا 90 شهرداری مشهد است.
وی در مورد تدوین برنامه عملیاتی میان مدت سال‌های 90 تا 92 گفت: در تدوین این برنامه عملیاتی میان مدت با مختصات 19 برنامه، 61 فعالیت و 267 عملیات، به دستاوردهایی همچون تفکیک سطوح عملیاتی در سه سطح برنامه‌ها، فعالیت‌ها و عملیات، تدوین سلسله مراتب اهداف، سیاست‌ها و شاخص‌ها، تدوین شاخص‌های راهبردی، عملیاتی و اجرایی، تعریف و تهیه شناسنامه برای هر کدام از شاخص‌ها و توزیع عادلانه اعتبارات بر اساس حجم عملیات حوزه‌های کاری دست یافته‌ایم.
برادران در مقایسه برنامه‌های سال‌های 1385 و 1391 خاطرنشان کرد: تهیه و تنظیم به صورت متمرکز، مبتنی بر بخش عمرانی، اهداف کلی، فاقد شاخص‌های تعریف شده، برنامه‌ریزی به روش سنتی، تعریف در سطح برنامه، فاقد نظام سلسله مراتبی اهداف و فاقد رصد سیستم شاخص‌ها از جمله نقاط ضعف برنامه سال 85 بوده که در برنامه سال 91 رفع شده است.
وی ادامه داد: در مقابل برنامه سال 1391 از فاکتورهای مثبتی همچون تهیه و تنظیم به صورت مشارکتی، تلفیق جاری و عمرانی(جامع و عملیاتی)، اهداف کمی، تعاریف شاخص‌ها به همراه تعیین شناسنامه آن‌ها، برنامه‌ریزی به روش عملیاتی و متوازن، تعاریف در سطوح فعالیت عملیات و برنامه، دارای نظام سلسله مراتبی اهداف سه‌گانه و رصد شاخص‌ها به صورت سیستمی سود می‌برد.
وی از رصد 371 شاخص هدف شامل 21 شاخص راهبردی، 62 شاخص عملیاتی و 288 شاخص اجرایی به عنوان مختصات استقرار سامانه یکپارچه برنامه‌ریزی و رصد استراتژیک (سیبرا) نام برد و گفت: رصد شاخص‌ها به صورت هوشمند و لحظه‌ای، کارآمدی تصمیم‌گیری‌ها بر پایه اطلاعات صحیح، افزایش سلامت اداری و ارائه داشبوردهای مدیریتی از جمله دستاوردهای این سامانه است.
برادران تصریح کرد: تحت وب و اینترنت هوشمند بودن، ابزار تحلیل اطلاعات شاخص‌ها، امکان نظارت لحظه‌ای و کارآمدکردن تصمیم‌گیری‌ها از جمله ویژگی‌های داشبوردهای مدیریتی است.
ثبت و انتقال تجربیات به آیندگان
وی با اشاره به پروژه ثبت و انتقال تجربیات به آیندگان، از مستندسازی تجربیات 6 ساله شهرداری مشهد به عنوان یکی از فعالیت‌های مهم صورت گرفته توسط معاونت برنامه‌ریزی و توسعه شهرداری مشهد یاد کرد و افزود: این گزارش در حقیقت معرف فعالیت‌ها و تجارب 6 ساله شهرداری با تا کید بر فعالیت‌های سرآمد انجام شده در آن است و تصویری از وضعیت گذشته و موجود و نیز عملکردهای واقعی آن را نمایان ساخته و میزان فاصله هر یک از شاخص‌ها با وضعیت مطلوب ترسیم شده در برنامه عملیاتی را مشخص می‌کند.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد تصریح کرد: تلاش شده کارهای انجام شده هر یک از افراد، گروه‌ها، مدیریت‌ها و معاونت‌ها با زبانی صادقانه، واقع‌بینانه، خلاصه، ساده و در عین حال علمی و فنی و در قالبی با هویت بصری تهیه، تنظیم و ارائه گردد.
وی ادامه داد: تدوین گزارش عملکرد 52 برنامه تخصصی، تدوین پروژه‌های سرآمد و تدوین تجربیات در این پروژه صورت گرفته است.
برادران در مورد اقدامات انجام شده در قالب مستندسازی تجربیات 6 ساله شهرداری مشهد به مواردی همچون جمع‌آوری، صحه‌گذاری و گزارش 50 نمایه برنامه عملیاتی میان مدت طی 6 سال(91-85)، جمع‌آوری، گزینش و شرح 58 پروژه سرآمد در سال‌های 85 تا 91 در قالب 52 برنامه تخصصی، جمع‌آوری، گزینش و شرح 130 تجربه کاربردی، جمع‌آوری، گزینش و شرح 137 اقدام آتی، تهیه نیازها و مشکلات شهر در قالب 78 آیتم در سال 1392 و مقایسه آن با سال 1387، تهیه مسائل اصلی شهر به صورت مصداقی در 10 موضوع با جامعه آماری 10 هزار و 297 نفر و تهیه رضایت‌سنجی شهروندان از عملکرد شهرداری در سال‌های 85 تا 91 اشاره کرد.
تعادل بخشی بین منابع و برنامه‌های اجرایی
وی در مورد راهبری بودجه با هدف اثربخشی و کارایی تخصیص منابع اظهار کرد: در این مدت سعی کردیم از طریق بودجه‌ریزی عملیاتی و استقرار سامانه یکپارچه بودجه – نظارت - ارزیابی(سیبنا) به دنبال تحقق سیاست تعادل بخشی بین منابع و برنامه‌های اجرایی باشیم.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد با اشاره به مصوبه شورای شهر مشهد در مورد بودجه‌ریزی عملیاتی خاطرنشان کرد: طبق این مصوبه شهرداری مشهد ملزم به اجرای این نوع بودجه شد که خوشبختانه توانستیم به آن عمل کنیم.
وی تاکید کرد: امکان رصد هزینه‌کرد به تفکیک هر بخش، عدم امکان جابه‌جایی در هزینه‌کرد اعتبارات، ایجاد سهولت در محاسبه بهای تمام ‌شده فعالیت‌ها و خدمات، ثبت 250 هزار رکورد اطلاعاتی، احصاء 521 فعالیت به تفکیک پشتیبانی(بیرونی و درونی) و اصلی و شناسایی 614 خروجی یا خدمت(خدمت نهایی و واسطه‌ای) از جمله دستاوردهای این نوع بودجه‌ریزی است.
برادران در بیان تغییرات روش‌های بودجه‌ریزی شهرداری مشهد اظهار کرد: بودجه سال 1385 به صورت افزایشی و سال 1391 به صورت برنامه‌ای و عملیاتی(آزمایشی) بود و در نهایت در سال 1392، بودجه به صورت عملیاتی تهیه شد.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد با بیان اینکه تفاوت‌های بودجه‌ریزی افزایشی و عملیاتی چشمگیر است، افزود: بودجه‌ریزی افزایشی سال 1385 غیرشفاف، هزینه محور، چانه‌زنانه، ابهام در پاسخگویی و فاقد قیمت تمام شده بوده و در مقابل بودجه‌ریزی عملیاتی سال گذشته شفاف، خروجی‌محور، اهداف کمی، پاسخگو و دارای قیمت تمام شده است.
برادران پیش‌بینی کرد که در سال‌های آتی با اجرای بودجه عملیاتی و صرفی‌جویی بیشتر در شهرداری، قیمت تمام شده خدمات شهرداری کاهش یابد.
وی در مورد دستاوردهای استقرار سامانه یکپارچه بودجه – نظارت - ارزیابی(سیبنا) توضیح داد: توزیع اعتبارات تا پایین‌ترین سطح سازمانی، ردیابی هزینه‌کرد در قالب ردیف‌های اعتباری، ارائه دسترسی مستقل برای 451 کاربر فعال در مجموعه شهرداری، مدیریت متمرکز اجرای بودجه و ثبت درخواست‌های تامین اعتبار، انتقال اطلاعات قراردادها به سامانه بودجه و کنترل دقیق‌تر عملکرد بودجه، کنترل انعقاد قراردادهای منعقد شده با توجه به ضوابط بودجه‌ای، صدور خودکار اسناد حسابداری بودجه مصوب و تغییرات آن و وجود مبنایی برای تخصیص اعتبارات در کمیته تخصیص از جمله این دستاوردهاست.
وی در مقایسه وضعیت بودجه سال‌های 85 و 91 گفت: سهم کمک دولت در بودجه سال 1385 معادل 14 درصد بوده در حالی که این عدد در سال 1391 به کمتر از دو درصد تقلیل یافته است.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد ادامه داد: همچنین سرانه بودجه در سال 1385 به ازای هرشهروند 160 هزارتومان محاسبه شده که این رقم در سال 1391 به 785 هزار تومان افزایش یافت.
برادران خاطرنشان کرد: سهم اعتبارات جاری و عمرانی در بودجه سال 1386 به ترتیب 31 و 69 درصد بوده که این ارقام در سال گذشته به 14 و 86 درصد رسیده است و این نشان دهنده کاهش نسبی هزینه‌های جاری شهرداری است.
توسعه روش‌های کنترل و ارزیابی عملیات اجرایی
وی با اشاره به نظارت و کنترل عملیاتی در قالب سیاست توسعه روش‌های کنترل و ارزیابی عملیات اجرایی گفت: با استقرار سامانه مدیریت پروژه جامع سازمانی(EPM) و اتصال به آلبوم بودجه و همچنین استقرار سامانه متره و برآورد و صورت وضعیت(تدبیر)، به دنبال تحقق کیفی و کمی عملیات اجرایی بوده‌ایم.
وی در بیان دستاوردهای استقرار سامانه مدیریت پروژه جامع سازمانی(EPM) و اتصال به آلبوم بودجه عنوان کرد: ارتباط بین قراردادها و پروژه‌ها به «ساختار شکست کار»(WBS)، تولید برنامه زمان‌بندی در قالب MSP، تولید گزارش‌های متنوع مدیریتی، تسهیل و تسریع در کنترل پروژه‌های عمرانی آلبوم بودجه، کاهش هزینه‌های نظارتی و جلوگیری از جابه‌جایی اعتبارات از جمله این دستاوردهاست.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد در این زمینه همچنین از رشد 855 درصدی تعداد قراردادهای منعقد شده و رشد 511 درصدی تعداد ریز پروژه‌ها و پروژه‌ها طی سال‌های 1386 تا 1391 خبر داد.
وی در مورد سامانه متره و برآورد و صورت وضعیت(تدبیر) اظهار کرد: در این زمینه اقداماتی همچون برگزاری کارگاه‌های آموزشی برای 200 نفر از کارشناسان، ایجاد نسخه پی وب و کارتابلی و پایلوت نمودن در مناطق 2 و 6 اجرا شده که دستاوردهایی همچون افزایش دقت طرح‌های مطالعاتی و افزایش سرعت و دقت در رسیدگی صورت وضعیت‌ها را به همراه داشته است.
وی همچنین در بیان عملکرد کمیته فسخ و خاتمه پیمان‌های عمده، به مقایسه روند سال‌های 1387 تا 1391 اشاره کرد و گفت: در این مقایسه شاهد کاهش یک چهارمی نسبت قراردادهای فسخ و خاتمه به کل قراردادها در سال 87 نسبت به سال 91 هستیم.
بهنگام‌سازی و استانداردسازی روش‌ها و فرایندهای عملیاتی
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد در خصوص راهبری فرآیندهای سازمانی با هدف دستیابی به فرایندهای اجرایی پویا و تسهیل کننده اظهار کرد: در این بخش برای تحقق بهنگام‌سازی و استانداردسازی روش‌ها و فرایندهای عملیاتی، مواردی همچون استقرار و توسعه سیستم مدیریت کیفیت، نظام آراستگی سازمانی و نظام پیشنهادها در دستور کار قرار گرفته است.
برادران ادامه داد: شناسایی و بهبود 262 فرایند سازمانی، دریافت گواهینامه مدیریت کیفیت ISO-9001-2008 در 36 حوزه تخصصی برای سه سال پیاپی، ارتقای سطح دانش کارکنان در زمینه سیستم مدیریت کیفیت برخی از دستاوردهای استقرار و توسعه سیستم مدیریت کیفیت است.
وی در بیان دستاوردهای نظام آراستگی سازمانی به مواردی همچون صدور کارنامه برای 3802 نفر از کارکنان شهرداری در 36 حوزه تخصصی، صرف 285 نفر روز زمان در مورد ممیزی 5S و اجرای ممیزی 5S در مورد 82 ساختمان وابسته به شهرداری اشاره کرد.
وی با اشاره به استقرار نظام پیشنهادها در شهرداری مشهد اظهار کرد: در این زمینه اقداماتی همچون برگزاری 249 جلسه شورای عالی، دریافت 12 هزار و 500 پیشنهاد و برگزاری هشت همایش و سمینار اشاره کرد که ماحصل و دستاورد این اتفاقات رشد 53 درصدی پیشنهادهای دریافتی در سال 91 نسبت به سال 85 بوده است.
انطباق تشکیلات و ساختار با اهداف و شرایط محیطی
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد در تشریح سیاست انطباق تشکیلات و ساختار با اهداف و شرایط محیطی خاطرنشان کرد: در راهبری تشکیلات و ساختار سازمانی به دنبال ساختار سازمانی منعطف هستیم که در این زمینه اقداماتی همچون تهیه و اصلاح ساختار تشکیلاتی و تمرکززدایی و تفویض اختیار به مناطق و نواحی صورت گرفته است.
برادران در مورد فعالیت‌های صورت گرفته در قالب تهیه و اصلاح ساختار تشکیلاتی گفت: تهیه و تدوین چارت تشکیلاتی 9 سازمان وابسته، تصویب چارت تشکیلاتی 6 سازمان وابسته، تهیه، تدوین و اصلاح اساسنامه هفت سازمان وابسته، تهیه و تدوین 420 مورد شرح وظایف کارکنان برای نصب در محل خدمت، تهیه 226 عنوان مشاغل شهرداری و شرایط احراز پست‌های سازمانی و کاهش تعداد پست‌های سازمانی مصوب ستاد، مناطق و سازمان‌ها از 7353 در سال 85 به 4434 پست شامل 1847 پست در ستاد و مناطق و 2587 پست در سازمان‌ها از جمله این موارد است.
وی همچنین از رشد 367 درصدی وظایف تفویضی ستاد به مناطق در سال 92 نسبت به سال 85 خبر داد.
ارتقای سطح دانش و مهارت کارکنان
وی با تاکید بر ارتقای سطح دانش و مهارت کارکنان به عنوان یکی دیگر از سیاست‌های معاونت برنامه‌ریزی و توسعه شهرداری مشهد طی 6 سال اخیر اظهار کرد: آموزش کارکنان با هدف بهره‌گیری از کارکنانی متخصص و ماهر صورت می‌گیرد.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد تصریح کرد: انجام نیازسنجی آموزشی کارکنان، استقرار سیستم جامع آموزشی منابع انسانی و برگزاری دوره‌های آموزشی از جمله اقدامات صورت گرفته در این زمینه است.
وی ادامه داد: در مورد انجام نیازسنجی آموزشی کارکنان، اقداماتی همچون تعیین نیازهای آموزشی همکاران با چشم‌انداز پنج‌ ساله، نیازسنجی آموزش شغلی جهت 228 شغل مصوب شهرداری و تهیه 11 هزار و 752 عنوان دوره به همراه سر فصل دوره، اولویت برگزاری و نوع و روش آموزش در برگزاری دوره انجام شده است.
وی با اشاره به استقرار سیستم جامع آموزشی منابع انسانی در شهرداری مشهد گفت: ورود اطلاعات آموزشی وزتکمیل شناسنامه آموزشی الکترونیکی 9188 نفر از کارکنان و ثبت‌نام الکترونیک همکاران در دوره‌های آموزشی بر اساس تقویم ارسالی از طریق سامانه از جمله اقدامات صورت گرفته است که دستاوردهایی همچون آگاهی از وضعیت و نیازهای آموزشی، ارزیابی الکترونیکی دوره‌ها و شرکت‌کنندگان و ایجاد شناسنامه الکترونیکی آموزشی فردی را به همراه داشته است.
برادران در مورد برگزاری دوره‌های آموزشی گفت: میزان عملکرد آموزشی در سال 85 حدود 49 هزار و 81 نفر ساعت آموزشی بوده که این میزان در سال 91 با 370 درصد افزایش، به 230 هزار و 648 نفر ساعت رسیده است.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد تصریح کرد: بیش از آنکه نگران بافت‌های فرسوده باشیم باید نگران ذهن‌های فرسوده بود.
افتخارات معاونت برنامه‌ریزی و توسعه شهرداری مشهد
وی در بیان افتخارات 6 ساله معاونت برنامه‌ریزی و توسعه شهرداری مشهد اظهار کرد: کسب مقام برتر در میان پرتال‌های شهری کشور، مقام دوم کشور در دومین جشنواره فناوری اطلاعات و ارتباطات، تقدیر از نوآوری مشهد در جشنواره خلاقیت و نوآوری شهری در گوانگجو چین در سال 1391، اولین کلان‌شهر در ارائه آمارنامه همراه(از سال 1389)، اولین کلان‌شهر در استقرار سامانه تحلیلی برای اجرای نظرسنجی‌ها و ارائه گزارش‌های آنلاین، شهرداری برتر کشور در حوزه پژوهش در سال 1390، سازمان برتر پژوهشی استان خراسان رضوی در سال‌های 1387، 1389 و 1390 و رتبه سوم سازمان دانش محور کشور در پنجمین جایزه ملی مدیریت دانش سال 1391 از جمله این افتخارات محسوب می‌شود.
معاون برنامه‌ریزی و توسعه شهردار مشهد ادامه داد: انتشار کتاب برتر چهارمین جشنواره برترین‌های پژوهش و نوآوری کشور(1390)، کسب عنوان کتاب برتر پنجمین جشنواره ملی و اولین جشنواره بین‌المللی برترین‌های پژوهش و نوآوری(1391)، دریافت تندیس گرایش به مدیریت برتر از نخستین دوره جایزه ملی مدیریت کشور در سال 1391، ایجاد دومین مرکز آموزشی متروپلیس در جهان، تقدیر در موضوع آموزش در اجلاس جهانی شهرها در ناپل ایتالیا(2012) در میان 176 شهر بزرگ جهان و ریاست و استقرار دبیرخانه کمیسیون معاونین برنامه‌ریزی کلان‌شهرهای کشور از دیگر افتخارات این معاونت در دوره فعلی مدیریت شهری مشهد است.
وی به تقدیر مرکز پژوهش‌های شورای اسلامی شهر و فرماندار مشهد به جهت تدوین برنامه عملیاتی و اجرای بودجه عملیاتی به عنوان اولین کلان‌شهر کشور اشاره کرد و گفت: کسب رتبه برتر آموزش در کشور یکی دیگر از افتخارات شهرداری مشهد است.
برادران در این راستا به دریافت گواهینامه اهتمام به تعالی نظام پیشنهادها(سال 91) و معاونت برتر شهرداری مشهد در سال 1391 به انتخاب کمیته نمونه‌ها در سومین دوره انتخاب کارکنان نمونه شهرداری نیز اشاره کرد.